Ginekolog uruchomił drugi gabinet: z indywidualnej praktyki na spółkę z o.o.
Autor: Katarzyna Suszek-Fiszer, radca prawny
Opublikowano: . Aktualizacja: .
Opis rzeczywistej sprawy z naszej praktyki. Pominęliśmy dane pozwalające zidentyfikować klienta i placówkę, bo obowiązuje nas tajemnica zawodowa. Podstawy prawne są aktualne na dzień publikacji, ale przebieg i wynik konkretnej sprawy zależą od jej okoliczności.
Ginekolog prowadził indywidualną praktykę we własnym lokalu przystosowanym do jednoczesnego przyjmowania w dwóch gabinetach. Drugi gabinet stał pusty, bo w indywidualnej praktyce lekarskiej wolno zatrudniać wyłącznie osoby niebędące lekarzami do czynności pomocniczych (art. 53 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty). Porównaliśmy zasady odpowiedzialności i policzyliśmy obciążenia podatkowe w obu formach, zarekomendowaliśmy spółkę z o.o. zgłoszoną jako podmiot leczniczy do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą (RPWDL) i przeprowadziliśmy cały proces: rejestrację spółki, wpis podmiotu, regulamin organizacyjny, procedury bezpieczeństwa danych pacjentów i umowę z zatrudnionym lekarzem.
2 gabinety
Drugi w pracy zamiast pustego
ok. 20%
Wzrost zysku miesięcznie wg klienta
Jeden zespół
Prawo, podatki i dokumentacja
| Element | Indywidualna praktyka lekarska | Podmiot leczniczy (sp. z o.o.) |
|---|---|---|
| Zatrudnienie drugiego lekarza | Wolno zatrudniać tylko osoby niebędące lekarzami do czynności pomocniczych; lekarza wyłącznie na staż podyplomowy albo szkolenie specjalizacyjne (art. 53 ust. 1-2 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty) | Bez ograniczeń co do liczby i formy zatrudnienia |
| Organ rejestrowy | Okręgowa rada lekarska | Wojewoda właściwy dla siedziby |
| Opłata za wpis do RPWDL (2026) | 179 zł (2% przeciętnego wynagrodzenia) | 894 zł (10% przeciętnego wynagrodzenia), art. 105 ustawy o działalności leczniczej |
| Odpowiedzialność za zobowiązania firmy | Całym majątkiem osobistym lekarza | Wspólnik nie odpowiada za zobowiązania spółki (art. 151 § 4 Kodeksu spółek handlowych, dalej ksh), ale członek zarządu odpowiada, gdy egzekucja z majątku spółki okaże się bezskuteczna (art. 299 § 1 ksh) |
| Odpowiedzialność za błąd medyczny | Osobista | Zawodowa i karna zawsze osobista. Za szkodę wyrządzoną pacjentowi przez lekarza na etacie odpowiada wobec pacjenta spółka jako pracodawca (art. 120 § 1 Kodeksu pracy), z regresem do lekarza ograniczonym przepisami tego kodeksu |
| Opodatkowanie | Ryczałt, podatek liniowy albo skala | CIT w spółce, a przy wypłacie zysku dodatkowo 19% PIT od dywidendy. Uwaga: przy przekształceniu jednoosobowej działalności albo wniesieniu majątku o wartości powyżej 10 000 euro stawka 9% CIT nie przysługuje w roku rozpoczęcia i w roku następnym (art. 19 ust. 1a ustawy o CIT) |
| Składka zdrowotna | Zależna od formy opodatkowania i dochodu | Przy jednoosobowej spółce z o.o. ryczałtowa, niezależna od dochodu: 830,58 zł miesięcznie w 2026 r. Przy dwóch lub więcej wspólnikach sam udział w spółce nie rodzi obowiązku składkowego |
| Minimalna suma gwarancyjna OC | 75 000 euro na jedno zdarzenie i 350 000 euro na wszystkie zdarzenia | Tak samo: 75 000 i 350 000 euro (bez działalności szpitalnej), czyli bez zmiany |
Zestawienie dotyczy typowego gabinetu bez działalności szpitalnej i bez kontraktu z NFZ. Opłata rejestrowa i podstawa składki zdrowotnej są indeksowane co roku obwieszczeniami Prezesa GUS (M.P. z 2026 r. poz. 118 i poz. 117). Minimalna suma gwarancyjna OC wynika z § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z 29 kwietnia 2019 r. (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 272).
Sytuacja
Ginekolog z ustabilizowaną bazą pacjentek prowadził indywidualną praktykę we własnym lokalu. Lokal był przystosowany do przyjmowania w dwóch gabinetach jednocześnie, ale pracował tylko jeden. Cały drugi gabinet, z czynszem, mediami i wyposażeniem już opłaconymi, nie generował żadnego przychodu.
Problem
Naturalnym krokiem było zatrudnienie drugiego ginekologa. Przy indywidualnej praktyce lekarskiej to jednak niemożliwe: art. 53 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty pozwala zatrudniać wyłącznie osoby niebędące lekarzami, do czynności pomocniczych. Nie da się tego obejść ani zleceniem, ani kontraktem B2B. Zmiana formy działalności to z kolei decyzja, której nie cofnie się jednym pismem: zmienia zasady odpowiedzialności, sposób opodatkowania i zakres obowiązków dokumentacyjnych. Klient poprosił o rekomendację z policzonymi skutkami, nie o listę formalności do odhaczenia.
Jak działaliśmy
Najpierw policzyliśmy skutki, dopiero potem wdrażaliśmy. Kolejność miała znaczenie, bo część dokumentów da się przygotować dopiero wtedy, gdy spółka istnieje.
- Analiza odpowiedzialności i podatków - jak rozkłada się ryzyko w obu formach i jak wyglądają obciążenia po zmianie struktury, na liczbach klienta
- Rekomendacja struktury - spółka z o.o. jako podmiot leczniczy, z uzasadnieniem, dlaczego nie grupowa praktyka i nie status quo
- Rejestracja spółki - umowa spółki pod działalność leczniczą i wpis do Krajowego Rejestru Sądowego (KRS)
- Wpis podmiotu leczniczego do RPWDL - wniosek do wojewody wraz z oświadczeniem o spełnieniu wymagań przez lokal (rejestracja podmiotu leczniczego)
- Regulamin organizacyjny - obowiązkowy dokument podmiotu leczniczego, z zakresem świadczeń, strukturą i cennikiem (art. 23-24 ustawy o działalności leczniczej)
- Procedury bezpieczeństwa danych pacjenta - dokumentacja przetwarzania dostosowana do tego, że dane pacjentek przetwarza teraz spółka, a nie lekarz osobiście
- Umowa z lekarzem ginekologiem - zakres obowiązków, zasady rozliczeń, odpowiedzialność i ochrona bazy pacjentek
Efekt
- Drugi gabinet zaczął przyjmować pacjentki, bez zmiany lokalu i bez dodatkowych nakładów na adaptację
- Przychód placówki przestał zależeć wyłącznie od godzin pracy jednego lekarza
- Kilka miesięcy po zatrudnieniu lekarza klient zgłosił nam wzrost zysku o około 20% w skali miesiąca (dane klienta, nieweryfikowane przez BSA)
- Struktura gotowa na kolejny krok: dołożenie następnego specjalisty nie wymaga już zmiany formy działalności
Wolny gabinet to koszt, który biegnie codziennie
Czynsz, media i amortyzacja sprzętu naliczają się niezależnie od tego, czy drugi gabinet przyjmuje pacjentów. Lekarze często odkładają zmianę formy działalności, bo kojarzy się z kosztem i papierologią, i nie liczą drugiej strony: ile kosztuje utrzymywanie zamkniętych drzwi przez kolejny rok. Przy pomieszczeniu, które jest już wynajęte i wyposażone, rachunek wygląda inaczej niż przy otwieraniu nowej lokalizacji od zera.
Najczęstsze pytania
Czy w indywidualnej praktyce lekarskiej mogę zatrudnić drugiego lekarza?
Nie. Art. 53 ust. 1 ustawy o zawodach lekarza i lekarza dentysty pozwala lekarzowi prowadzącemu indywidualną praktykę zatrudniać wyłącznie osoby niebędące lekarzami, do czynności pomocniczych. Innego lekarza można zatrudnić tylko w celu odbycia przez niego stażu podyplomowego albo szkolenia specjalizacyjnego, i to pod warunkiem prowadzenia takiego kształcenia (art. 53 ust. 2). Więcej w tekście o tym, czym różni się praktyka zawodowa od podmiotu leczniczego.
Czy przy zmianie praktyki na spółkę można przenieść wpis w rejestrze?
Nie. Praktyka zawodowa i podmiot leczniczy to dwa osobne wpisy w RPWDL, dokonywane przez dwa różne organy: praktykę rejestruje okręgowa rada lekarska, podmiot leczniczy wojewoda. Spółka składa własny wniosek i przechodzi całą procedurę od początku. Praktykę wykreśla się dopiero wtedy, gdy nowa struktura realnie działa, żeby nie powstała przerwa w możliwości przyjmowania pacjentów.
Ile trwa przejście z indywidualnej praktyki na spółkę z o.o.?
Decydują dwa terminy urzędowe: rejestracja spółki w KRS (przy wzorcu elektronicznym S24 zwykle 1-3 dni, przy umowie u notariusza dłużej) i wpis podmiotu leczniczego do RPWDL, na który wojewoda ma ustawowo 30 dni od kompletnego wniosku. Realnie, licząc przygotowanie regulaminu organizacyjnego i dokumentacji, planuje się 4-8 tygodni. Krok po kroku opisujemy to we wniosku do RPWDL.
Czy spółka z o.o. zawsze opłaca się lekarzowi podatkowo?
Nie. Spółka z o.o. płaci CIT, a wypłata zysku do wspólnika jest opodatkowana drugi raz stawką 19%, więc przy jednoosobowej praktyce na ryczałcie łączne obciążenie bywa niższe. Dochodzi pułapka: jeśli spółka powstaje z przekształcenia jednoosobowej działalności albo wnosisz do niej majątek powyżej 10 000 euro, stawka 9% CIT nie przysługuje w roku rozpoczęcia i w roku następnym (art. 19 ust. 1a ustawy o CIT). Spółka opłaca się wtedy, gdy dochodzą inne cele: zatrudnianie lekarzy, oddzielenie majątku albo sprzedaż placówki. Liczby porównujemy w tekście o spółce z o.o. dla lekarza.
Czy spółka z o.o. chroni lekarza przed odpowiedzialnością za błąd medyczny?
Nie w takim zakresie, w jakim wielu lekarzy zakłada. Spółka odgradza majątek osobisty od zobowiązań kontraktowych firmy, ale odpowiedzialność zawodowa przed sądem lekarskim i karna są zawsze osobiste. Ochrona z art. 151 § 4 ksh dotyczy wspólnika, a nie członka zarządu: jeśli lekarz sam zasiada w zarządzie, przy bezskutecznej egzekucji wobec spółki wchodzi art. 299 § 1 ksh. Za szkodę wyrządzoną pacjentowi przez lekarza na etacie odpowiada wobec pacjenta spółka jako pracodawca, dlatego liczy się treść umowy i polisa OC. Szczegóły w tekście o odpowiedzialności lekarza w spółce.
Podstawa prawna
Stan prawny na 26 lipca 2026 r.
- Ustawa o zawodach lekarza i lekarza dentysty (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 37), art. 53
- Ustawa o działalności leczniczej (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 156), art. 4-5, 23-24, 100, 104-106
- Kodeks spółek handlowych (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 18), art. 151 § 4, art. 299 § 1
- Kodeks pracy (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 277), art. 120 § 1
- Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 554), art. 19 ust. 1 i 1a
- Rozporządzenie Ministra Finansów o obowiązkowym OC podmiotu wykonującego działalność leczniczą (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 272), § 3 ust. 1
- Obwieszczenie Prezesa GUS z 22 stycznia 2026 r. (M.P. z 2026 r. poz. 118) - podstawa opłaty za wpis do RPWDL
- Obwieszczenie Prezesa GUS z 22 stycznia 2026 r. (M.P. z 2026 r. poz. 117) - podstawa składki zdrowotnej wspólnika
Opis ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej ani podatkowej. Twoja sprawa może wymagać indywidualnej analizy.
Masz wolny gabinet albo plan zatrudnienia lekarza?
Policzymy, co zmieni zmiana formy działalności w Twojej sytuacji. Pierwsza konsultacja jest bezpłatna.